حجيت اين اصل نيز با دليل عقلى و تبانى عقلاى عالم ثابت شده است و اشكالى در آن از نظر شرعى و عقلى وجود ندارد . مفسران نيز براى فهم آيات قرآن به همين حجيت ظواهر استدلال كرده‌اند ، از طرف ديگر ، پيامبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله و سلّم نيز براى تفهيم اين كتاب آسمانى از همين شيوهء معروف كه ميان عقلاى عالم پسنديده است استفاده نموده و شيوهء جديدى را اختراع نكرد . « 1 » در نتيجه : فهم و برداشتى از انديشهء هرمنوتيك قابل پذيرش است كه با ظاهر متن سازگار باشد ، چرا كه هر برداشتى اگر چه مخالف ظاهر الفاظ متن هم باشد ، از نظر مفسران و دانشمندان اسلامى ( كه مبتنى به عقلانيت فهم متون است ) مردود خواهد بود . از مطالب گذشته روشن مىشود كه براى برداشت از يك متن ، راه معتبر ، و اصول و قوانينى نيز وجود دارد كه يكى از مهم‌ترين آن‌ها حجيت ظواهر الفاظ هر متن مىباشد . راه‌يابى به معناى نهايى متن اصل ديگرى كه در هرمنوتيك غرب مطرح است اين كه آيا راه‌يابى به معناى نهايى متن ممكن است يا خير ؟ در اين جا نيز ميان دانشمندان هرمنوتيك اختلاف نظر وجود دارد . ديلتاى ، هرش و كلاسيك‌هاى نوين معتقدند كه دسترسى به معناى نهايى تفسير هر متن ممكن است . اين در حالى است كه پيروان هرمنوتيك گادامرى ، در كام نسبيت فرو رفته‌اند و نهايتى براى فهم يك متن نمىبينند ، آنها مىگويند : هر كس مىتواند خود قرائت يا برداشتى داشته باشد . « 2 » دانشمندان اسلامى معتقدند كه قرآن ، قوانين روشن و قطعى به ما ارائه مىدهد كه قابل حمل بر هر چيزى نمىباشد . قرآن كريم كه اساسىترين متن دين اسلام است و قوانين فراوانى از ابعاد و جزئيات زندگى انسان‌ها را روشن نموده است ، و اختلاف

--> را به همين اصل فوق برمىگردانند ، ر . ك : همان . ( 1 ) ر . ك : بخش دوم ، فصل اول ، همين كتاب ( تفسير قرآن ، به قرآن بحث حجيت ظواهر قرآن ) . ( 2 ) اين ديدگاه در بحث قرائت‌هاى مختلف از يك متن خواهد آمد .